Wzmacniając pozycję pracowników w skali globalnej

Eliminacja pracy przymusowej oraz zwrócenie uwagi na obowiązek odpowiedzialności korporacji w ramach ich łańcuchów dostaw są najważniejszymi zagadnieniami dyskutowanymi podczas XVII posiedzenia Rady Generalnej Międzynarodowej Konfederacji Związków Zawodowych w dn. 29 listopada – 1 grudnia w Brukseli. OPZZ reprezentują przewodniczący OPZZ Jan Guz oraz Piotr Ostrowski, dyrektor Wydziału Międzynarodowego.

Kluczowym elementem dyskusji były działania na rok 2018 sformułowane w programie MKZZ obecnej kadencji. Wspólnie z przewodniczącymi central związkowych z całego świata dyskutujemy jak skuteczniej wyeliminować współczesne formy pracy przymusowej. W tym kontekście MKZZ będzie dążyć do ratyfikacji do końca 2018 roku, przez co najmniej 50 państw Protokołu z 2014 r. do Konwencji MOP nr 29 dotyczącej pracy przymusowej. Warto podkreślić, że Polska – z inicjatywy OPZZ - ratyfikowała Protokół w zeszłym roku.

MKZZ skupi także swoje działania na dążeniach do zniesienia obowiązującego w niektórych krajach arabskich (min. Arabia Saudyjska, ZEA, Bahrajn, Katar) systemu kafala (sponsoringu). System ten pozwala przedsiębiorcy na zatrzymywanie paszportu cudzoziemskiego pracownika, tak aby nie mógł on zmienić miejsca zatrudnienia, i wydalanie go z kraju, gdy zapotrzebowanie na jego siłę roboczą wygasa. Ten niewolniczy model jest stosowany m.in. w Katarze, a ofiarami są pracownicy migrujący z krajów azjatyckich (ok. 1,2 mln z Indii, Pakistanu, Bangladeszu, Nepalu i Filipin), głównie w branży budowlanej, budujący obiekty na Mistrzostwa Świata w piłce nożnej w 2022 roku. Swego czasu OPZZ wniosło wniosek o przeprowadzenie ponownego głosowania przez FIFA gospodarza Mistrzostw w 2022 roku, właśnie z uwagi na pracę niewolniczą pracowników migrujących w Katarze, do Prezesa PZPN Zbigniewa Bońka.

MKZZ stoi ponadto na stanowisku, że korporacje międzynarodowe muszą w większym stopniu wziąć odpowiedzialność za to, jakie warunki pracy są stosowane w ramach ich łańcuchów dostaw, czyli firm, które są ich podwykonawcami (i to nie tylko bezpośrednimi). Jest to zgodne z obecnie obowiązującymi rekomendacjami MOP i OECD, ale MKZZ dąży do uwzględnienia problematyki warunków pracy w obrębie łańcuchów dostaw w ramach tzw. due diligence, czyli procedury poddawania przedsiębiorstw wyczerpującej, wielopłaszczyznowej analizie pod względem ich kondycji handlowej, finansowej, prawnej i podatkowej.

Należy podkreślić, że OPZZ także bierze aktywny udział w dyskusji na ten temat na forum Międzynarodowej Organizacji Pracy i samego MKZZ. Piotr Ostrowski, dyrektor Wydziału Międzynarodowego brał udział w pracach Komitetu „Godna praca w globalnych łańcuchach dostaw" podczas 105 Sesji Międzynarodowej Konferencji Pracy w Genewie w 2016 r.
 
Piotr Ostrowski